12V Koelbox op zonnepaneel + loodaccu

koelbox 41l absorptie 12V

UPDATE juni 2020 Een koelbox of koelkast op 12 Volt is ideaal in een tent, camper, caravan, boot, camping of tuinhuis. Maar een koelbox trekt veel stroom. Je moet dan ook grote lood-accu’s hebben. En grote zonnepanelen. Hier informatie, tests en mogelijkheden voor complete zonnelader-sets met koelkast.

UPDATE juni

Er is nu dit buigzame 150W zonnepaneel, lichtgewicht, dun en flexibel, verzonden uit Spanje. Dit is ideaal en een aanrader (binnenkort met een test hier). Twee stuks (300 Watt, aan te raden voor koelkasten) kost 110 euro:

DE EERSTE TEST: twijfelachtig

Dat was in 2019, een 100W zonnepaneel plus een 110 AH accu, en een 85W Absorptie koelbox van 41 liter. 85W is al veel (want dat is continu), dat haal je nooit met 100W zonnepaneel en accu’s. Maar aanvankelijk bleek deze koelbox ook nog eens 225W te zijn!!! Na langer testen bleek dat toch nog mee te vallen: hij trekt meestal hooguit 95 Watt. En hij is volledig stil, ook prettig. Je hebt 200 a 300 W aan zonnepanelen nodig, en dat is inmiddels ook wel te doen, en niet meer duur.

Rekensom zonnepanelen: een 100W zonnepaneel (22V * 4,5A) levert op een goede zomerdag 600Wh (50Ah), en 150Wh op gemiddelde winterdag. Jaargemiddelde per dag is dan 375Wh (=31Ah).

Een koelkast trekt dus erg veel stroom, zelfs absurd veel, aangezien ik:

  1. al jarenlang op vakantie met 20W alles kan opladen: 4 telefoons, 1 laptop, verlichting voor de tent, ereader. Alleen dus geen koelbox…
  2. op mijn dak 1800W heb, waar mijn GEHELE huishouden op draait

Conclusie: zoek een zuinige koelkast…  En neem 300W aan zonnepanelen. En minstens 200Ah aan accu’s.

Een kastmodel koelkast zonder vriezer met A+++ label verbruikt zo’n 90 kWh per jaar. Dat is 250wh per dag. Dat zou dus kunnen, maar vind er maar eens een, op 12V. Ik wilde een Absorptie koelbox omdat die geen geluid maakt. Ik had de Dometic CombiCool ACX 40 van € 300. Maar dat kan dus alleen met 300W aan zonnepanelen en met 220Ah aan accu’s.

UPDATE juni 2020: dit is toch niet helemaal mislukt. Ik zet de koelbox nu alleen aan als de zon schijnt, en dat gaat al prima. En het derde zonnepaneel moet ik ook nog plaatsen, dus dan heb ik dus 300W. Dan kan de koelbox vrijwel altijd aanblijven. Ik heb inmiddels ook 2 x 105 Ah accu. Dat gaat ook goed. En je kan ook nog af en toe een bevroren fles met ijs in de koelbox leggen…

Later ga ik deze misschien nog proberen: 42liter COMPRESSOR koelkast 60W met gemiddeld verbruik van 14W (630,-). 336Wh per dag is dat. Ofwel 28Ah voor 12V. Dat scheelt gigantisch! Dat kan WEL. ALS die 14W klopt. 42 Liter is wel erg klein overigens. En een compressor maakt geluid. Een normale koelkast is 3 a 4 keer zo groot.

Misschien ga ik toch maar een gewone koelkast op 220V doen, met een zuivere sinus inverter, 1000W voor € 40. Een superzuinige koelkast A+++  zonder vriesvak is de Liebherr TP 1760 van 360,- (vrijstaand, 120L, 35dB, 64kWh/jaar) of de Liebherr IKP 1920 van 850,- (inhouw, 140L, 33dB, 67kWh/jaar ). Dat verbruik is omgerekend ongeveer 25W continu. Zou dus makkelijk kunnen! Zelfs met 200W aan zonnepanelen.

Ook binnen het A+++ label zijn er grote verschillen in stroomverbruik. Het opgegeven verbruik klopt niet altijd. Zelfs bij de Consumentenbond staan er geen meetresultaten over stroomverbruik. Alleen een rapportcijfer, en koelkasten met het ONZUINIGSTE A+ label krijgen daar soms een hoog cijfer. Daar heb je dus niks aan. Beste Consumentenbond: graag het gemiddeld gemeten verbruik erbij zetten! Waar heb je anders zo’n test voor?

Omvormers: maak van 12V gewone 220V

Met een DC naar AC converter kun je 12V / 24V omvormer naar gewone 220V. Zodat je elk apparaat met gewone stekker erin kan doen. Zelfs een koelkast. Bijvoorbeeld met deze omvormer hieronder, 300W (17,-). Deze werkt prima om mijn grote speaker en elektrische fietsen op te laden, MAAR: deze is niet “zuivere sinus“, dus geen aanrader voor apparaten waar een wisselstroom-motor in zit (wasmachine, wasdroger, en koelkast wellicht? Dat laatste weet ik niet). Misschien dan toch maar een zuivere sinus inverter, zoals deze 1000W voor € 40.

Die is ruim voldoende voor een koelkast, maar ik heb dat nog niet getest.

Ze zijn er ook groter en krachtiger, bijvoorbeeld deze van 4000W voor iets van 100 euro. In Nederland kost dit al gauw 400 euro.

300W omvormer
300W omvormer: maakt van 12V gewone 220V. Maar dit is geen zuivere sinus, dus eerst dubbelchecken of jouw apparaat hier wel op kan
DC naar AC omvormer
Zo sluit je de omvormer naar 220V aan

Timer op regelpaneel

Op veel regelpanelen zit een timer. Verlichting kan dan bijvoorbeeld automatisch AAN als het donker is. Voor een koelbox zou andersom ideaal zijn: alleen overdag AAN, als de zon schijnt. Duurdere regelpanelen kunnen dat enigszins (en ik doe dat nu gewoon handmatig). Zo zou deze MISLUKTE set toch nog kunnen werken:

MPPT T20 regelpaneel manual / gebruiksaanwijzing

Als voorbeeld hierboven het MPPT T20 regelpaneel:
De zon levert nu 8A (= 96W). De accu heeft nog 13V. Het verbruik is 0A. De stroom staat UIT. De rest is instelbaar:

1 Uur na Zon ONDER gaat de stroom UIT.
5 Uur later gaat de stroom weer gedurende 5 uur AAN.

(dit laatste weet ik niet zeker, het kan ook zijn: 5 Uur na ZON OP gaat de stroom 5 uur AAN. Ben er nog steeds niet uit. Het is vaag.)

De accu wordt niet voller geladen dan 13,8 (PV off)
De accu wordt niet verder ontladen dan 11,8 (Load off)
Als de accu weer tot 12,8 opgeladen is gaat de stroom weer AAN (Load on).

11,8 is erg hoog en beschermt de accu extra. Door de timer gaat de koelbox ook niet lang aan.

Zie ook de info over het instellen van regelpanelen.

DE EERSTE TEST: Zonnelader-koelbox-set Medium, voor tuinhuis / boot / camper / caravan

  1. 41 Liter superstille Absorptie Koelbox (300,-) maar die trekt wel veel stroom (95W). Ik had misschien beter deze 42liter COMPRESSOR koelkast kunnen doen (630,-). Of de Liebherr TP 1760 van 360,- (25W) met een 220V omvormer. Binnenkort met een review en een update hier.
  2. 105Ah 12V Lood-accu (115,-) maar ik heb er nu twee, identieke, PARALLEL.
  3. 100W zonnepaneel (75,-) maar daar had ik er ook beter twee of drie van moeten doen. Ik had er nu EEN. Inmiddels twee, straks drie.
  4. Een MPPT regelpaneel zoals deze (18,-). Ik had een andere, deze. Die is prima voor 1 paneel met 1 accu, maar voor alles boven de 100W kan je beter zo’n MPPT nemen. UPDATE: deze blijkt heel goed en handig. Aanrader! Ik heb de T20. Daar kan tot 260W aan zonnepaneel aan. Dus je kan er nog een tweede zonnepaneel bijzetten. De T20 heb ik per ongeluk kortgesloten en is kapot gegaan, dus nu heb ik dit MPPT regelpaneel. Die is ook goed. 
41 Liter superstille Absorptie Koelbox
41 Liter superstille Absorptie Koelbox. Deze kan op 12V, of op 220V, of op gas. Handig en mooi, maar trekt wel enorm veel stroom
105Ah 12V Lood-accu (115,-)
105Ah 12V Lood-accu (115,-) VRLA onderhoudsvrij. Deep Cycle houdt zijn lading lang vast maar laadt niet zo snel op. Ik had er meteen twee moeten nemen. Of zelfs drie.
100W zonnepaneel
100W zonnepaneel, perfect en goed! Doet het zelfs met weinig licht, met bewolking dus. Twee stuks is wel beter natuurlijk. Of drie. Of drie dunne lichtgewicht flexibele. Zie onderaan: de ETFE.
MPPT solar controller regelpaneel zonnepaneel
Een MPPT regelpaneel is beter voor boven de 100W. Topding.

Het MPPT regelpaneel hierboven was top, 20A voor 18 euro. Inmiddels heb ik ook deze MPPT controller (16,- voor 40A) hieronder getest en ook goed bevonden. Voordelen van deze laatste zijn: 40A, extra DC in- en uitgang, 2 x 10W USB uitgangen. Zie de blog over regelpanelen instellen.

Hoe snel kan een lood-accu opladen

Een lood-accu kan sneller ONTladen dan OPladen. Het is geen Fast-Charger. Deep Cycle accu’s kunnen nog minder snel opladen, die zijn voor boot / tuinhuis, om de lading langer vast te houden. De platen zijn dan dikker. Daar hoeft ook geen hoge Ampere uit te komen.

  • Een gemiddelde auto-accu  van 50 Ah kan je ongeveer met 10A en 12V opladen, dus met 120W.
  • Het maximum Ampere om op te laden is 1/5 van de capaciteit: dus een 100Ah accu zou je met 20A kunnen laden.
  • Start-accu’s kan je sneller laden, tot 1/1 van de capaciteit, dus tot wel 50A voor een 50Ah accu.
  • Deep Cycle accu’s kan je beter langzaam laden, met een lager Amperage. Het advies is: 2A per 50Ah. Bij mij kan er 8A = 96W in een 210Ah Deep Cycle Calcium accu. Dat zou kunnen met een 100-200W zonnepaneel.
  • De praktijk: een lood-accu helemaal opladen kost vaak wel 16 uur
  • Neem een goed en efficiënt MPPT regelpaneel zoals deze (18,-).  Die heeft metertjes voor Volt en Ampere. Dat is erg belangrijk.

DE TWEEDE TEST:
Kleine koelbox + zonnepaneel + accu, voor een tent

  1. Kleine elektrische koelbox 12V / 22 liter van de ACTION (25,-) of vergelijkbaar
  2. Een gewone auto-accu: 45Ah 12V lood-accu (54,-) of groter, of twee parallel
  3. Een 100W zonnepaneel (75,-)
  4. Een MPPT regelpaneel (18,-)

Bij de ACTION staat een 12V Peltier-koelbox van 22 liter voor € 25. Vermogen is rond 40W. Het stroomverbruik is van veel factoren afhankelijk. Hopelijk rond 14W bij zuinig gebruik. Ik ga het deze maand testen, want dit moet je in de praktijk zien. Update: ook dit is gedeeltelijk mislukt. Het werkt wel een beetje maar niet goed genoeg. Dat lag vooral aan het zonnepaneel: dat leverde geen 30W maar hooguit 5W. Met een goed 100W zonnepaneel zou dit denk ik wel werken.

TIPS: Graaf de koelbox zo mogelijk in. Leg er koude dingen in, diepvries-erwtjes of zo, of koude koelelementen. Of een bevroren 1,5 liter waterfles. Scheelt enorm.

Zie de handleiding over hoe je alles aansluit en alle informatie over het regelpaneel.

Het is de voordeligste manier die redelijk werkt. Een ingegraven koelbox met koelelementen ZONDER stroom werkt al behoorlijk. Dat heb ik al eens een zomer gedaan. Zo’n 20W-100W systeem is ideaal, voor al je telefoons, verlichting en laptop, waarbij je overtollige energie in de koelbox doet. Is er geen energie over, jammer dan –  bijkoelen met koelelementen kan altijd! Een 7Ah accu is al genoeg ZONDER koelbox. Je hebt nu dus 45Ah over voor koeling. Moet kunnen, zou je denken!

Rekensom

Verbruik: 14W / 12V = 1,2A.
Dat maal 24 uur = 29 Ah per dag. Die trekt een 50Ah accu pas in 1,5 dag leeg.

Ik had aanvankelijk een 30W zonnepaneel (18V * 1,7A) maar die was waardeloos, want die leverde maar iets van 5W. Doe meteen maar een goed 100W paneel (75,-). En dan ook maar meteen een MPPT regelpaneel (18,-).

elektrische koelbox 22 liter 12v
Koelbox 21 liter op 12V van de ACTION
30W zonnepaneel met regelpaneel
Dit 30W zonnepaneel met regelpaneel was dus waardeloos. Neem meteen maar een 100W paneel….

Zie ook de blog over lood-accu en regelpaneel instellen

De derde test: Zonnelader-koelkast-set Large

  1. Een kleine A+++ compressor koelkast op 12V, INDEL 42L met gemiddeld verbruik van 14W – 630,-.
    Of een gewone grote koelkast op 220V, met een omvormer. Zoals de Liebherr TP 1760 (350,- 120L, 35dB, A+++ 64kWh/jaar = gemiddeld verbruik 25W).
  2. 105Ah 12V Lood-accu (a 185,-) en dan twee of drie daarvan.
  3. Twee buigzame 150W zonnepanelen, uit Spanje. Samen 300W voor € 110,-
    100w flexibel lichtgewicht zonnepaneel
    Het kan nu zelfs in het allernieuwste ETFE materiaal, 100W voor 115,-. ETFE is het beste materiaal voor de toplaag: beloopbaar, flexibel, lichtgewicht en het gaat lang mee. Dit was tot nu nogal duur, maar is nu ook betaalbaar. Ik heb deze nu een tijdje en hij doet het perfect. Echt 100W, en je kan  ‘m ook heel makkelijk verplaatsen, bijvoorbeeld 3x per dag, voor de maximale opbrengst. Als je ‘m ook nog af en toe koelt, met water, levert hij nog 20% extra stroom op, ben ik achtergekomen. Dat geldt overigens voor de meeste zonnepanelen:

    ETFE zonnepaneel 100W
    Het nieuwste is ETFE: kleiner, lichter, sterker, buigzaam, en nu ook betaalbaar: 100W voor 115,-
  4. MPPT regelpaneel zoals deze voor 18 euro.

105Ah accu
105Ah 12V Lood-accu (a 185,-)

Rekensom

Verbruik: 14W / 12V = 1,2A.
Dat maal 24 = 29 Ah per dag (of 50Ah voor de Liebherr) Die trekt een 50Ah accu dan pas in 1,5 dag leeg. Een gewone auto-accu zou dan zelfs kunnen! Als het niet goed werkt kun je er gewoon een identieke tweede bij zetten, parallel (de Plus op de Plus).

100W zonnepaneel: jaargemiddelde per dag: 375/12 = 31 Ah
Goede zomerdagen: 600/12 = 50 Ah

Dit zou dus kunnen. Alleen in de winter niet, maar dan hoeft het ook niet.

Dit kan dan ook met dit regelpaneel. Neem dan de 40A versie (14,-) want die heeft ook een uitgebreider display. Nieuwe en geavanceerde regelpanelen zijn van het type MPPT. Zoals bijvoorbeeld deze hier voor 18 euro. Een aanrader voor zonnepanelen vanaf 100W, en ook voor meerdere zonnepanelen in serie. Met een MPPT-regelpaneel haal je meer rendement uit je panelen. Ik heb ‘m inmiddels en deze is TOP, erg handig met die meters erop, en het werkt echt goed:

MPPT solar controller regelpaneel zonnepaneel

CONCLUSIE: neem LARGE

Wat een bizarre conclusie: het LARGE setje met een gewone koelkast op 220V is theoretisch verreweg de beste en ook nog de voordeligste. Het is nog wel afwachten of die koelkast ECHT wel zo zuinig is.

 

 


De oude tekst, een vroege versie van deze blog, ging zo (haha!):

Dit heb ik nu in mijn tuinhuis. Alles werkt. TE GEEEEK!!! Maar ik ga er wel nog een accu bijzetten. En een MPPT regelpaneel in plaats van een PWM. Updates volgen hier na wat langer gebruik:

12v accu + regelpaneel + koelbox

30 Reacties (nieuwste bovenaan)

  1. Heb me een zonnepaneel van 100 W en daarop solar charge controller van 20 A een Platinum 110AH semitractie vdc31m en ook een green cell 12 v naar 230 v omvormer voor het opladen van mijn voederboot en vis vinder en afstandbediening voederboot koffiezet 500 w en voor de rest een led lamp van 5 w , mijn vraag is Aartjan zou dat lukken ,of moet ik iets veranderen nog.

  2. Aartjan,

    Nog een vraagje. In jouw stroomschema over de 220v omvormer sluit je die direct aan op de accu. Kan deze ook op de output van het regelplaneel? En dan op de omvormer alle apparaten aansluiten?

    Groetjes

  3. He Aartjan.

    Mooi duidelijk artikel, heb ik veel aan!
    Je hebt het over 2 accu’s en ik vroeg me af wat het verschil was tussen deze 2 behalve de prijs, bijna het dubbele namelijk.

    Het gaat om de Centurion en de CMF. Beide zijn 105 ah.

    Groetjes

  4. Hoi Aartjan,

    Dat zijn leuke experimentjes! Ik ben zelf niet zo’n electrotechneut, maar ik ben wel op zoek naar een light setup om mijn campingkoelkast (vergelijkbaar met jouw action koelkast, 12v met zo’n koelelementje en een ventilatortje in de deksel) in mijn voortent aan een zonnepaneel te koppelen. Dat 100w etfe zonnepaneel ziet er prima uit, maar moet ik daar per se een loodaccu tussen zetten? (Mijn auto zit al zo vol zware kampeerspullen!), of zijn daar ook kleinere oplossingen voor, zeg een uit de kluiten gewassen powerbank?

    1. Dat kan inderdaad wel, maar dan is 100 W te veel. Met een 25 W A 30W zonnepaneel zou dat wel moeten kunnen. En op de powerbank moet dan een 12 volt ingang zitten. Maar dan heb je weer als nadeel dat 25 W eigenlijk te weinig is voor de koelbox. Theoretisch zou je dan een 100 W zonnepaneel naar vieren moeten splitsen, dus naar vier powerBanks met 12 volt ingang. Dan kun je beter een gewone lood accu nemen met een regelpaneel!

            1. Nee, 9Ah is ook veel te weinig voor een koelbox.
              Gaat meer richting 50 tot 100Ah accu met een 100W paneel + regelpaneel.
              Maar als de koelbox is ingegravem, en als je er koelelementen bijdoet dan kan een kleine accu en klein paneel ook.

    2. In de auto zit al een lood accu, dus je kan ook de lood accu simpelweg voorzien van extra stroom met een zonnepaneel van zeg 25-30 W. Zou moeten werken!

  5. Ik wacht eigenlijk op een nieuwe koeltechnologie, net als gloeilampen–>spaarlampen–>ledlampen. Er zijn al een paar die interessant zijn, zoals:

    1. Met een heel simpel spoelsysteem krijg je de binnenkant van een gewone koelkast ZONDER ELEKTRICITEIT op de temperatuur van je LEIDINGWATER. Zie bijvoorbeeld.https://www.youtube.com/watch?v=P8zCo0Kmiko
    Nu nog even de kosten uitrekenen…

    2. En deze, die gebruikt maakt van de unieke eigenschap van water, namelijk dat het op 4 graden het zwaarst is. Op elk ander temperatuur is water lichter en daarom drijft het koudere en lichtere ijs op het zwaardere warmere water van 4 graden. Buitengewoon convenient voor onze koelbehoeften! Zie http://www.surechill.com/

    Ondertussen, kudo’s voor deze fantastische blog!

  6. Hoi Aartjan,

    Allereerst complimenten voor je gave website! Wat ik echter vaak een beetje mis in je berekeningen is de mate van maximale ontlading die het type accu aan kan zonder veel slijtage. Een auto accu mag eigenlijk niet verder dan 10% worden ontladen en is dus voor dit soort toepassingen onbruikbaar. Een semi-tractie accu mag je tot maximaal 50% ontladen. Dus een 74 Ah accu heeft niet een bruikbare capaciteit van 74×12= 888 Wh maar slechts 444 Wh. En dan alleen nog in de meest gunstige ontlaad tijdsperiode (meestal 20 uur). Een goede accu die de volle capaciteit kan leveren is van het type LiFePO4. Deze zijn echter nog flink aan de prijs en mi nog niet rendabel.

    Mvg,
    Mark

  7. Absorptiekoelkasten hebben sowieso een laag rendement. Het is ook een redelijk onlogisch proces: koelte maken door iets warm te stoken. Een compressorkoelkast heeft een veel beter rendement, maar is wel duurder. Hoewel, tegenwoordig heb je voor € 500,- een prima compressorkoelbox en dat lawaai van de compressor is nauwelijks te horen. Als je zuinig moet zijn met stroom (zonnepanelen hebben ook maar een rendement van 15%) zou ik gaan voor de compressorkoelkast.

    1. Okee dank! De kleine koelbox van de ACTION (en vergelijkbare) is van een ander type dus hopelijk zal die test beter verlopen.

      1. Ik ben thuis precies hetzelfde aan het maken voor mijn campeer vakantie. Ik weet alleen niet welke instellingen ik moet invoeren in mijn controller. Zou je eens willen vertellen welke settings jij hebt gebruikt voor jouw accu? Ik heb namelijk een 40w paneel en die sluit ik aan op mijn vw passat zodat ik mijn elektrische koelbox wil gaan koelen. Alvast bedankt!

      2. Weet je zeker dat het een compressor is? Ik denk een koelbox met peltierelement. Das nog weer een 3e variant naast de normale duurdere compressor (werkt met thermostaat die in en uitschakelt) Of de absorptie die stil is en soms ook naast 220V en 12V op gas kan. Peltier elementen vragen continue stroom, schakelen niet. Maar zijn vaak wel regelbaar. En lekker goedkoop. Mijn Mobicool T26 vraagt bij 12V de volle 50W. Maar bij 4V maar 6W. En dat laatste is genoeg voor snachts. Ik ga ermee testen. 40W paneel met 20ah accu.
        Super tof aartjan dat je deze blog hebt.

  8. Nice! … Bekijk trouwens ook eens het verbruik over de gehele dag… De koelkast gebruikt alleen stroom op het moment dat hij aan het koelen is.. als hij eenmaal op temperatuur is gebruikt hij even niet. Volgens mij kwam ik op nog geen 1 kwh/dag dus dat is 40 watt gemiddeld terwijl hij 80 watt oid gebruikte sla hij aan het (af)koelen was. Ik wacht alleen nog een thermostaatje om de temperatuur van mijn koelkastje op een hoger niveau te houden dan wat hij doet als hij op “minimaal” staat.

    1. Om te beginnen super gave blog en ongelovelijk duidelijk zeg!!! Ik ben zelf met een soortgelijk project bezig. De reden dat ik op de hierboven staande reactie reageer is omdat ik erg benieuwd ben naar het verbruik van de koelkast als die op de juiste temperatuur is.

      Zelf heb ik een caravan met een 260w zonnepaneel op het dak, daaronder zit een 72 kWh accu en zou graag de ingebouwde koelkast op dit systeempje aansluiten.

      1. Tnx! Hou de updates in de gaten. Wat voor accu is dat? Want dat is wel heel erg veel!! Bedoel je echt 72 kilowat / h of is het AH?

Geef een reactie